Welke fundering heeft mijn huis?

Stap 1: kijk naar het bouwjaar

Het bouwjaar staat in uw koopakte, op WOZ-waardeloket of in BAG-viewer. Voor woningen vóór 1970 in West- en Noord-Nederland is een houten paalfundering de regel, niet de uitzondering. Tussen 1945 en 1970 verschuift de praktijk geleidelijk naar gewapende betonpalen, eerst geprefab Vibro-palen, later voorgespannen heipalen. Vanaf circa 1980 worden in zandgronden vaak geen palen meer gebruikt: dan ligt er een strookfundering op staal. Het volledige beeld per bouwperiode staat op funderingsproblemen per bouwjaar.

Stap 2: weet uw grondsoort

Een huis op zand staat zelden op palen. Een huis op veen of slappe klei staat het bijna altijd. De eenvoudigste check: typ uw postcode in de Bodemkaart van Nederland (BRO/PDOK) of bekijk een sondering uit DINOloket binnen 250 m van uw adres. In ons artikel over grondsoorten leggen we de relatie tussen draagvermogen, zettingsgevoeligheid en funderingstype in detail uit.

Stap 3: bevestig in de kruipruimte

Wie definitief uitsluitsel wil, opent het kruipluik. Een betonnen paalkop met ribbeling of voegnaden is nieuw werk; een vlakke houten balklaag direct op metselwerkwijst op fundering op staal. Bij een houten paalfundering ziet u meestal een betonnen of houten opzetter (kespen) op de paalkop, vaak nat van het grondwater. Een droge paalkop in een woning vóór 1970 is een serieus signaal: zie onze uitleg over droogstand.

Stap 4: check de buurt en het kadaster

In risicogebieden (Rotterdam-Zuid, Zaanstad, Gouda-binnenstad) heeft de gemeente vaak al funderingsonderzoeken laten uitvoeren. Bij het Kadaster en KCAF zijn aandachtsgebieden bekend. Buren uit dezelfde bouwstroom en bouwperiode hebben meestal hetzelfde funderingstype, zeker bij aaneengesloten rijen die in één keer zijn gebouwd. Zekerheid geeft dat niet: verbouwingen, later herstel en een wisselende ondergrond binnen één straat komen regelmatig voor. Vraag het gewoon na en toets het aan uw eigen bouwjaar. Voor een visueel overzicht per wijk en postcode zie de funderingskaart.

Wat doet u met de kennis over uw funderingstype?

Weet u dat u op houten palen staat in een gebied met dalende grondwaterstand, dan is het verstandig om jaarlijks de paalkop te inspecteren en de vroege signalen en het beeld van paalrot te kennen. Bij een fundering op staal is het gedrag bij ongelijke zetting belangrijker dan droogstand. Per type vraagt het onderhoud iets anders, en daarmee ook het onderzoek.